شاهد بازی در ادبیات فارسی

افست

این کتاب به نظر بازیها و عشقبازیها در دوره های مختلف ادبی میپردازد و آنها را نقد میکند.

‏"شاهد بازی در ادبیات فارسی" کتابی جسور و جدید، که در شکستن تابوهای ایرانی همتا ندارد. خود ‏‏"شمیسا" در مقدمه ی کتاب می گوید:عجیب است که با این گستردگی مطلب در ‏ادبیات و تاریخ ما تاکنون نوشته ی مستقلی در این باب فراهم نیامده است. شاید ‏علت قبحی است که در این موضوع است. این کتاب هم ممکن است به مذاق عده ‏یی خوشایند نباشد اما چه می توان کرد؟همان گونه که از نام کتاب و نقاشی ی روی جلد آن پیداست،همجنس گرایی ‏مردانه در ادبیات فارسی موضوع پژوهش این کتاب است.خود می گوید: اساسأ ‏ادبیات غنایی فارسی به یک اعتبار ادبیات همجنس گرایی است.در این که معشوق ‏شعر سبک خراسانی و مکتب وقوع در دوره تیموری، مرد است شکی نیست. اما ‏ممکن است خواننده غیر حرفه یی در مورد ادبیات سبک عراقی مثلأ غزلیات امثال ‏سعدی و حافظ دچار شک و تردید باشد.اما حدود نصف اشعار این بزرگان هم صراحت ‏دارد که در باب معشوق مذکر است زیرا در آن ها آشکارا از واژه های پسر و اَمرد و خط ‏عذرا و سبزۀ ریش و این گونه مسائل سخن رفته است. اما بخش اعظم آن نصف باقی ‏مانده هم در مورد معشوق مذکر است منتها خاصیت زبان فارسی طوری است که ‏مثلأ به علت عدم وجود افعال و ضمایر مذکر و مؤنث ایجاد شبهه می کند.باید دانست ‏که مسائلی چون رقص و زلف و خال و خد و قد و دامن و تیرنگاه و ساقیگری و امثال ‏این ها که امروزه به نظر می رسد در مورد زنان است در قدیم مربوط به مردان هم می ‏شده است. بدین ترتیب فقط بخش کمی از اشعار قدماست که می توان در آن ها به ‏ضرس قاطع معشوق را مؤنث قلمداد کرد. ‏"شمیسا" اولین محققی ست که در این باره به چاپ پژوهش هایش می پردازد.صوفیان پسرهای نوبالغ را کنار خود می نشاندندو از دیدن روی آن ها حظ می بردند. ‏این کار خود را شاهد بازی نام گذاشتند که یعنی در روی زیبایی که خدا آفریده جلوه ‏ای از او می بینیم. که این کار هنوز هم در برخی نقاط در جریان است. نام کتاب ‏برگرفته از این سخن است.‏