تاریخ بانک استقراضی روس در ایران
ناشر : وزارت امور خارجه
جلد : وزیری
قطع : گالینگور
نوبت چاپ : 1
تعداد صفحه : 1010
سال انتشار : 1381
نگاهی گذرا به روند همکاریهای بانکی ایران و روس
امتیاز تاسیس بانک استقراضی روس در ایران ، در اول شوال 1307 توسط ناصرالدین شاه قاجار به ژاک پولیاکف از اتباع روسیه تزاری واگذار شد . این بانک تحت فشار دولت روسیه و در راستای تداوم سراسر گسترش یابنده رقابتهای همه جانبه دو کشوراستعماری روس و انگلیس در ایران تاسیس گردید . مدت امتیاز 75 سال تعیین شده بود . حدود یک سال و اندی قبل از آن ، ناصرالدین شاه امتیاز تاسیس بانک شاهنشاهی ایران را ، که برخلاف عنوانش ، بانکی انگلیسی بود ، به بارون جولیوس دو رویتر و شرکا ، همگی از اتباع انگلستان ، اعطا کرده بود . پس از چند سال دولت روسیه تزاری مستقیما اداره بانک استقراضی روس را برعهده گرفت و ، از آن بانک (به مثابه یک ابزار قدرتمند مالی و اعتباری) ، برای گسترش نفوذ و حضور استعماری و سلطه گرانه خود در ایران ، در شئوون و سطوح گوناگون ، از هیچ کوشش خلاف قاعده ای فرو گذار نکرد . فقط پس از پیروزی انقلاب کمونیستی (اکتبر 1917) در روسیه بود که دولت انقلابی شوروی طی فصولی از عهدنامه مودت میان دو کشور (فوریه 1921) بانک استقراضی را به دولت ایران واگذار کرد . کتاب "بانک استقراضی روس در ایران" روایتی علمی و مستند از حدود 30 سال فعالیت بانک استقراضی را در ایران (1890-1921م) به علاقمندان ارائه می دهد . ضمن اینکه فصول پایانی کتاب هم به تاسیس و فعالیت "بانک ایران" و "بانک روس وایران" در ایران می پردازد .