روس ها در ایران

ایرانیان که به‌طور غریزی ضد استعمار هستند، همواره از دخالت‌ها، نیرنگ‌ها و استعمارگری‌های انگلیس در ایران شِکوه داشته‌اند و این کشور را عامل بسیاری از ویرانی‌ها و عقب‌ماندگی‌های خود در دو سدة گذشته می‌دانند. با این حال، بسیاری تقریبا از این حقیقت آگاه نیستند که در سراسر سدة نوزدهم و بسیاری از سال‌های سدة بیستم، حضور روسیه، به‌ویژه در شمال ایران، به‌مراتب بی‌پرده‌تر، تهاجمی‌تر و مهم‌تر از حضور انگلیس در این کشور بوده است. درحقیقت، این گروه از ایرانیان شگفت‌زده خواهند شد اگر بشنوند که حضور انگلیسی‌ها و توازن و «حمایتی» که آن‌ها فراهم می‌کردند، شاید مانع از دخالت‌های شدیدتر روسیه در امور ایران شده بوده باشد.